Sau khi sinh, cơ thể người phụ nữ rất mệt mỏi do mất quá nhiều sức vì vậy việc nghỉ ngơi và sắp đặt một chế độ sinh hoạt hợp lý là vô cùng cần thiết. Vận động và tập thể dục Rất nhiều người cho rằng, thể trạng người phụ nữ sau sinh quá yếu ớt và không thể đi lại được. Nhiều sản phụ thậm chí còn kiêng không ra khỏi giường trong vòng một tháng sau khi sinh. Tuy nhiên, đây là một quan niệm rất sai lầm. Phụ nữ không vận động sau khi sinh, dễ dẫn đến tình trạng máu không lưu thông được, gây tắc tĩnh mạch ở chân. Các hoạt động nhẹ sau sinh có thể làm máu lưu thông, rèn luyện cơ bụng, giúp hồi phục khả năng co giãn ở tử cung… Việc vận động càng sớm càng giúp cho cơ thể mau hồi phục. Các chuyên gia cho rằng, trừ trường hợp sản phụ đẻ mổ hay gặp những vấn đề sau sinh (băng huyết, bế sản dịch, nhiễm trùng vết mổ…), thì sản phụ nên vận động sau khoảng 6 tiếng. Từ từ ngồi dậy, dựa lưng vào thành giường và sau 1 ngày thì có thể đi lại chầm chậm (nên chú ý nằm nghỉ và nhắm mắt tĩnh dưỡng khi thấy có hiện tượng hoa mắt, chóng mặt). Khi cơ thể đã bớt đau, sản phụ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ và tập các bài thể dục nhẹ nhàng như co duỗi tay chân, thực hiện động tác đạp xe trong không khí, bài tập hít thở… Để lấy lại vóc dáng đẹp như trước khi sinh, người phụ nữ nên chịu khó tập một số môn thể dục nhẹ như đi bộ, bơi (chỉ nên áp dụng khi sản dịch đã hết). Vệ sinh răng miệng Ông bà ta có quan niệm rằng, sản phụ trong tháng không nên đánh răng vì đánh răng sớm dễ gây ra tình trạng buốt răng, ghê răng và rụng răng sớm sau này. Tuy nhiên quan niệm này không có cơ sở khoa học. Thực tế là, sau khi sinh, người phụ nữ cần phải ăn nhiều thức ăn bổ dưỡng để có chất nuôi con bú. Không đánh răng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn trong miệng phát triển và gây ra các bệnh về răng miệng như cao răng, sâu răng, viêm lợi, hỏng tủy răng… Không những thế, do sức đề kháng của cơ thể người phụ nữ sau sinh đã yếu đi rất nhiều, nên các vi khuẩn này lại càng có điều kiện sinh sôi nảy nở. Ngoài ra, các vi khuẩn trong miệng cũng có thể xâm nhập vào máu, gây ra các bệnh viêm tuyến vú cấp tính, viêm nội mạc tử cung, thậm chí viêm khung xương chậu… Mẹ bị bệnh về răng miệng cũng sẽ ảnh hưởng đến bé yêu rất nhiều. Qua đường hô hấp, các bà mẹ có thể vô tình lây bệnh cho con chỉ bằng những cái hôn, dẫn tới việc bé bị nhiễm bệnh ở miệng và toàn thân. Một số lưu ý khi đánh răng: * Chọn bàn chải đầu nhỏ, lông mềm. * Kem đánh răng ít chứa flour * Dùng nước ấm hoặc nước muối sinh lý để đánh răng và súc miệng sau mỗi lần ăn. * Chải răng dọc bàn chải và chải nhẹ tay để tránh gây tổn thương cho lợi và chân răng. * Phương pháp đánh răng bằng tay (áp dụng cho sản phụ bị bệnh về răng miệng): bọc ngón tay trỏ đã rửa sạch bằng khăn xô sạch, quệt lên một ít kem đánh răng và sử dụng ngón tay này để đánh răng, sau đó mát xa chân răng vài vòng để lưu thông huyết mạch, làm chắc răng lợi. Sử dụng về lâu dài có thể chữa bệnh viêm chân răng, chảy máu chân răng, chân răng lung lay… Vệ sinh cơ thể Quan trọng không kém việc vệ sinh răng miệng. Trong quá trình sinh nở, cơ thể người phụ nữ toát ra rất nhiều mồ hôi và chất thải dồn ứ ở lỗ chân lông. Việc tắm gội sớm không chỉ giúp cơ thể người mẹ được sạch sẽ, tinh thần sảng khoái, giúp máu lưu thông mà còn giúp mẹ tránh được các bệnh do vi khuẩn trên da gây nên. Tùy theo cơ thể mỗi người, sản phụ có thể tắm gội sau vài ngày sinh (khoảng 3, 4 ngày) nhưng không nên tắm bồn. Khi tắm, sản phụ nên lưu ý một số điểm như: tắm ở nơi kín gió, tắm dội và tắm nhanh, nên dùng nước ấm để tắm… Trang phục sau khi sinh của sản phụ nên rộng rãi và thích hợp theo mùa. Màu sắc của trang phục có thể tùy theo sở thích của mỗi người, tuy nhiên sản phụ nên chọn màu sáng giúp dễ phát hiện vết bẩn và tạo cảm giác tươi vui cho bản thân cũng như cho mọi người trong gia đình. Vấn đề nằm “phòng kín” Sản phụ sau sinh nằm trong phòng quá kín cũng như mặc thật nhiều quần áo có thể gây bất lợi cho cả mẹ và bé. Trước hết là vấn đề không khí lưu thông trong phòng: nếu phòng đóng kín cửa, không có không khí lưu thông sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển, gây bệnh cho cả mẹ và bé. Bên cạnh đó, cả mẹ và bé đều cần được tắm nắng mỗi ngày để giúp cho cơ thể mẹ phục hồi sức khỏe và giúp bé mau phát triển. Tốt nhất là mẹ và bé nên tắm nắng trước 8h, và không nên tắm nắng quá 30 phút. Sản phụ cũng nên chú ý không nên tắm nắng sau cửa kính vì kính ngăn cản sự thâm nhập của tia tử ngoại. Các nhà khoa học cũng đã chứng minh rằng, tia tử ngoại có tác dụng khử trùng, vì vậy nên để ánh sáng mặt trời trực tiếp chiếu vào phòng mỗi ngày. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng, cơ thể người phụ nữ sau sinh là rất yếu, sức đề kháng cũng kém hơn bình thường. Do đó người phụ nữ không nên hoạt động mạnh và cần chú ý giữ ấm hơn bình thường. Nhiệt độ lý tưởng cho cả mẹ và bé trong phòng ngủ là 25 độ C. Tuyệt đối không nên đốt than trong phòng vì khí than có thể gây ngạt thở và ngộ độc não. Ăn kiêng sau khi sinh Người mẹ cho con bú cần bổ sung khoảng 500 kcal dinh dưỡng mỗi ngày để vừa đảm bảo sức khỏe đồng thời đảm bảo đủ chất lượng và số lượng sữa cho bé yêu. Để đáp ứng đủ lượng dinh dưỡng này, ngoài 2 bữa chính mỗi ngày, người mẹ nên ăn thêm một bữa phụ. Bữa ăn nên có đầy đủ các thành phần dinh dưỡng như ngũ cốc, chất đạm, chất béo, vitamin và muối khoáng. Nên tăng cường thêm những thực phẩm có nhiều chất đạm, vitamin A, canxi và sắt. Sản phụ cũng có thể thay đổi thức ăn thường xuyên để tránh cảm giác chán ăn. Vì vấn đề dinh dưỡng mà phụ nữ đang nuôi con bú tuyệt đối không nên ăn kiêng. Việc ăn kiêng trước hết sẽ làm giảm tính đa dạng thực phẩm, có thể không thích hợp với khẩu vị của mẹ dẫn đến làm giảm cảm giác thèm ăn, suy dinh dưỡng và thiếu chất ở mẹ, ảnh hưởng nghiêm trọng tới số lượng và chất lượng sữa cho con. Kiêng khem chuyện “gần gũi” chồng Do nhiều vấn đề (sợ đau, sợ ảnh hưởng tới cơ thể, vấn đề tâm lý…) mà nhiều phụ nữ không coi trọng, thậm chí là kiêng khem “chuyện ấy” sau khi sinh. Các chuyên gia cho rằng, khi cơ thể đã hồi phục và sản dịch đã hết, người phụ nữ hoàn toàn có thể tiếp tục sinh hoạt vợ chồng bình thường. Tuy nhiên, đối với các trường hợp đẻ mổ hoặc gặp biến chứng sau sinh thời gian hồi phục của cơ thể sẽ phải lâu hơn. Thực tế là, tình dục sau khi sinh cũng chính là một phương pháp tập thể dục, giúp kích thích sự tuần hoàn máu, cũng như kích thích trở lại sự co giãn tự nhiên của tử cung. Cũng cần lưu ý rằng, sau khi sinh, cơ thể người phụ nữ dễ bị “khô hạn vùng kín”, vì vậy người chồng cần có thật nhiều sự âu yếm để tạo hứng khởi cho vợ, đồng thời cũng phải thật nhẹ nhàng, chậm rãi… Các biện pháp bôi trơn cũng có thể giúp việc quan hệ được dễ dàng hơn. Cũng không nên quên việc phòng tránh thai sau khi sinh để tránh bị “vỡ kế hoạch”. Vấn đề táo bón Táo bón là vấn đề thường gặp ở phụ nữ đang mang thai và cho con bú. Nguyên nhân chủ yếu là do thiếu vận động, nhất là kiêng cữ trong ăn uống. Do vậy để tránh tình trạng táo bón sau sinh, người phụ nữ cần phải ăn uống đủ dinh dưỡng và đa dạng thực phẩm. Rau xanh, hoa quả, chất đạm và chất béo (dầu thực vật) rất cần thiết cho sản phụ thời kỳ này. Sản phụ cũng nên ăn một số loại rau quả đặc biệt giúp nhuận tràng như thanh long, chuối, cam, rau đay, mồng tơi, khoai lang… Bổ sung nhiều nước cho cơ thể (khoảng 3 lít/ngày) không chỉ giúp kích thích việc tiết sữa cho con bú mà còn góp phần chống táo bón hiệu quả. Tuy nhiên sản phụ nên chú ý kiêng một số loại gia vị cay, nóng như ớt, hạt tiêu, tỏi và hạn chế các đồ uống có chất kích thích như cà phê, trà… Trong thời kỳ cho con bú, người phụ nữ cần phải ăn uống đầy đủ và đa dạng thực phẩm, đặc biệt là bổ sung thêm rau quả, trái cây tươi, chất đạm và chất béo (dầu thực vật).
Đúng như bài viết nói, sinh xong cần phải kiêng, nhưng kiêng khem cũng phải có khoa học, chứ ko cũng dễ mắc các bệnh khác lắm